ભારત સરકાર દ્વારા ખાદ્યતેલોની આયાત જકાતના ભાવમાં વધારો કરવા છતાં બુધવારે દેશના તેલ-તેલીબિયાં બજારમાં વર્ષના પ્રથમ ટ્રેડિંગ સેશનમાં ક્રૂડ પામ ઓઈલ (CPO) અને પામોલિન ઓઈલના ભાવ વધવાને બદલે ઘટ્યા હતા. આયાતી તેલના ભાવમાં ઘટાડાને કારણે વેપારી સેન્ટિમેન્ટને અસર થઈ હતી અને કપાસિયા તેલ અને આયાત ડ્યુટીના ભાવમાં ઘટાડો થવાને કારણે સોયાબીન તેલના ભાવમાં ઘટાડો થયો હતો. બીજી તરફ સીસીઆઈના કપાસિયાના ભાવમાં વધારો કરવાના નિર્ણયની અસર મગફળી (તેલીબિયાં) પર પડી છે અને તેના ભાવમાં થોડો સુધારો જોવા મળ્યો છે. પરંતુ મગફળીના ભાવ પહેલાથી જ નબળા હોવા છતાં સીંગતેલના ભાવ અગાઉના સ્તરે જ રહ્યા હતા. અસરગ્રસ્ત બિઝનેસ સેન્ટિમેન્ટને કારણે સરસવનું તેલ, તેલીબિયાં અને સોયાબીન તેલીબિયાંના ભાવ પણ અગાઉના સ્તરે રહ્યા હતા.
ખાદ્યતેલોની આયાત ડ્યુટીમાં વધારો
નવા વર્ષ નિમિત્તે મલેશિયા અને શિકાગો એક્સચેન્જમાં રજા હતી. બજારના સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે સરકારે ખાદ્યતેલોની આયાત જકાતના ભાવમાં વધારો કર્યો છે અને CPOની આયાત ડ્યુટી કિંમતમાં રૂ. 106 પ્રતિ ક્વિન્ટલ, પામોલિનના રૂ. 117 પ્રતિ ક્વિન્ટલનો વધારો કર્યો છે. બીજી તરફ, સોયાબીન ડેગમની આયાત ડ્યુટીના ભાવમાં પ્રતિ ક્વિન્ટલ રૂ. 28નો ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે. સરકાર દ્વારા યોગ્ય દિશામાં લેવાયેલું આ પગલું છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે મલેશિયામાં ખાદ્યતેલોની નિકાસ ડ્યૂટીમાં વધારો કરવામાં આવે છે ત્યારે તેના ઉપાય તરીકે આપણા દેશની સરકારે પણ દેશના હિતમાં આયાત ડ્યૂટીના ભાવમાં વધારો કરવો જોઈએ. જો જોવામાં આવે તો પામ અને પામોલિનના ભાવ દેશી તેલ અને તેલીબિયાં કરતાં પહેલેથી જ વધુ છે, પરંતુ સોયાબીન તેલનો ભાવ સરસવ અને સીંગદાણા જેવા તેલ કરતાં સસ્તો હોવાથી દેશી તેલ અને તેલીબિયાં સાથે સ્પર્ધા કરવી મુશ્કેલ બની રહી છે. આ અનિશ્ચિતતાઓને ટાળવા માટે, આપણે તેલીબિયાંનું ઉત્પાદન વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું પડશે અને આયાત પરની આપણી નિર્ભરતા ઓછી કરવી પડશે.
પામ તેલ સસ્તું થાય છે
સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે કોટન કોર્પોરેશન ઓફ ઈન્ડિયા (CCI) દ્વારા કપાસિયા (તેલીબિયાં)ના ભાવમાં 100 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલનો વધારો નીચી આવક વચ્ચે હોવા છતાં, હરિયાણા અને પંજાબમાં કપાસ નર્મદા લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ (MSP) કરતા ઓછા ભાવે વેચાઈ રહ્યા છે. ખજૂર અને પામોલીનનો પહેલેથી જ વપરાશ થતો ન હતો અને ઊંચા ભાવે પણ ઉપલબ્ધ નથી. આથી પામ, પામોલીનમાં ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. પામ અને પામોલીનના ભાવ ઘટવાને કારણે સોયાબીન તેલમાં પણ ઘટાડો નોંધાયો હતો. જોકે, સીસીઆઈએ કપાસમાંથી મેળવેલા કપાસના બિયારણના ભાવમાં પ્રતિ ક્વિન્ટલ રૂ. 100નો વધારો કર્યો છે. આ કપાસના ખેડૂતોને થોડી રાહત છે પરંતુ તેમ છતાં કપાસના બિયારણની કિંમત MSP પર ખરીદીના ખર્ચને અનુરૂપ નથી. કપાસના બિયારણના ભાવમાં ઘટાડાની અસર મગફળી, કપાસિયા તેલ, કપાસિયા તેલ અને અન્ય તેલ પર પણ પડે છે. આ કારણોસર, તેલ-તેલીબિયાંના બજારને સુધારવા માટે, સીસીઆઈએ કપાસના બીજને MSP કિંમત મુજબ વેચવું પડશે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ઓછી આવકને કારણે સરસવના તેલ અને તેલીબિયાંના ભાવ યથાવત રહ્યા હતા જ્યારે સોયાબીન તેલીબિયાંની સાથે બિઝનેસ સેન્ટિમેન્ટને અસર થઈ હતી. સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે સીસીઆઈએ કપાસના બિયારણના ભાવમાં વધારો કર્યા પછી, મગફળીના તેલીબિયાંમાં થોડો સુધારો થયો છે પરંતુ તેની કિંમત હજુ પણ MSP કરતા લગભગ 15-16 ટકા ઓછી છે. મગફળીની કેકની નબળી સ્થાનિક માંગ વચ્ચે સીંગતેલના ભાવ અગાઉના સ્તરે બંધ રહ્યા હતા.
તેલ અને તેલીબિયાંના ભાવ નીચે મુજબ હતા.
- સરસવના તેલીબિયાં – રૂ 6,575-6,625 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- મગફળી – રૂ 5,900-6,225 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- ગ્રાઉન્ડનટ ઓઈલ મિલ ડિલિવરી (ગુજરાત) – રૂ. 14,200 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- મગફળી રિફાઇન્ડ તેલ – ટીન દીઠ રૂ. 2,150-2,450.
- સરસવનું તેલ દાદરી – રૂ. 13,600 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- સરસવની પાકી ઘની – રૂ. 2,300-2,400 પ્રતિ ટીન.
- તલના તેલની મિલ ડિલિવરી – રૂ. 18,900-21,000 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- સોયાબીન ઓઈલ મિલ ડિલિવરી દિલ્હી – રૂ. 13,200 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- સોયાબીન મિલ ડિલિવરી ઈન્દોર – રૂ 12,950 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- સોયાબીન તેલ દેગમ, કંડલા – રૂ. 9,100 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- સીપીઓ એક્સ-કંડલા – રૂ. 12,950 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- કપાસિયા મિલ ડિલિવરી (હરિયાણા) – રૂ 11,950 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- પામોલીન RBD, દિલ્હી – રૂ. 14,100 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- સોયાબીન અનાજ – રૂ 4,300-4,350 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- સોયાબીન લૂઝ – રૂ 4,000-4,100 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
- મકાઈની કેક (સરિસ્કા) – રૂ 4,100 પ્રતિ ક્વિન્ટલ.